W zakresie urlopu tacierzyńskiego 2026 rok przyniósł zmiany, które ucieszą wielu ojców. Sprawdź szczegóły dotyczące przyznawania dodatkowych dni wolnych dla ojca dziecka. Czytaj nasz tekst!
Jeszcze niedawno po narodzinach dziecka słyszało się głównie o urlopie macierzyńskim. Aktualnie skorzystać z urlopu i dodatkowych dni wolnych mogą także ojcowie nowo narodzonego dziecka. Jakie prawa przysługują ojcom, jak złożyć wniosek i ile trwa urlop tacierzyński 2026, a czym różni się od niego urlop ojcowski?
Urlop ojcowski 2026 – komu przysługuje i jakie zmiany dla ojców nastąpiły od nowego roku?
Z urlopu tacierzyńskiego 2026 może skorzystać każdy mężczyzna, który został ojcem, a jest objęty ubezpieczeniem chorobowym. W praktyce wygląda to tak, że tata pracujący na etacie, prowadzący własną działalność gospodarczą ma możliwość otrzymania dodatkowych płatnych dni wolnych.
W poprzednich latach urlop dla ojca trwał 14 dni, które można było wykorzystać do ukończenia przez dziecko 2. roku życia. Od sierpnia 2022 roku następują pewne zmiany. Długość urlopu się nie zmieni, jednak ojcowie będą mogli z niego skorzystać nie później niż do ukończenia przez dziecko 12 miesiąca życia.
Ma to związek z wprowadzeniem dyrektywy unijnej work-life balance. Jeżeli tata nie skorzysta z urlopu do ukończenia przez dziecko 1 roku życia, dni wolne przepadają. Są pewne odstępstwa od tych przepisów, jednak dotyczą one jedynie dzieci przysposobionych.
Urlop ocjowski a urlop tacierzyński 2026 – czy to ten sam urlop dla ojca?
Urlop ojcowski jest w całości uregulowany prawnie przez artykuł Kodeksu pracy. Przysługuje wyłącznie ojcom zatrudnionym na umowie o pracę, przy czym wymiar czasu pracy nie ma tutaj znaczenia. Oczywiście z urlopu skorzystać mogą także ojcowie prowadzący działalność gospodarczą.
Urlop ojcowski nie przysługuje mężczyznom, którzy zostali pozbawieni prac rodzicielskich lub nie utrzymują kontaktów z dzieckiem. Od 2 sierpnia 2022 roku z 2 tygodni urlopu ojcowskiego można skorzystać tylko do 1 roku życia dziecka. Pracodawcy powinni jednak pamiętać, że dodatkowe dni wolne przysługują także panom, którzy zdecydowali się na adopcję dziecka do 7 roku życia. W tej sytuacji urlop ojcowski trwa tyle samo, jednak można z niego skorzystać w terminie 24 miesięcy od dnia wydania postanowienia adopcyjnego.
Na urlopie ojcowskim mężczyźnie przysługuje pełne 100% wynagrodzenie. Zasiłek finansowany jest w ramach ubezpieczenia chorobowego i finansowany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Czym różni się urlop tacierzyński 2026 od urlopu ojcowskiego?
Urlop ojcowski trwa 14 dni i udzielany jest niezależnie od tego, czy matka dziecka znajduje się aktualnie na urlopie macierzyńskim. Urlop tacierzyński jest natomiast częścią urlopu macierzyńskiego i przysługuje ojcu tylko wtedy, gdy matka zgodzi się na oddanie kilku tygodni urlopu rodzicielskiego ojcu dziecka.
Urlop tacierzyński (2026 to kolejny rok jego funkcjonowania) różni się od ojcowskiego nie tylko czasem do wykorzystania, ale także tym, że w przypadku korzystania z urlopu tacierzyńskiego wolnych dni nie można podzielić (muszą być wykorzystane za jednym razem).
W praktyce wygląda to tak, że urlop tacierzyński to niewykorzystane tygodnie urlopu macierzyńskiego, pula przejęta przez ojca. Niestety, jeżeli matce dziecka nie przysługuje urlop macierzyński, np. jest bezrobotna, wówczas ojciec, nawet jeżeli pracuje, nie może starać się o urlop tacierzyński.
Urlop rodzicielski tacierzyński – komu przysługuje?
Urlop tacierzyński przysługuje mężczyznom, opłacającym składke zdrowotną. Z urlopu mogą skorzystać także panowie, pracujący na umowę zlecenie. Dni wolne można zyskać z tytułu:
- urodzenia się dziecka;
- przysposobienia dziecka na wychowanie, np. w ramach rozpoczęcia działania jako rodzina zastępcza.
Otrzymanie dni wolnych z tytułu urlopu tacierzyńkskiego jest ściśle uzależnione od tego, czy matka zrezygnuje ze swojej części urlopu macierzyńskiego na rzecz ojca.
Ile trwa urlop tacierzyński?
Wymiar urlopu tacierzyńskiego uzależniony jest od długości urlopu macierzyńskiego roaz części, jaką matka zdecyduje się podzielić z ojcem. Urlop macierzyński 2026 wygląda natomiast następująco:
- 20 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka;
- 31 tygodni przy urodzeniu dwójki dzieci przy jednym porodzie;
- 33 tygodnie jeżeli przy jednym porodzie urodziło się troje dzieci;
- 35 tygodni w przypadku czworaczków;
- 37 tygodni jeżeli urodzą się pięcioraczki.
Trzeba pamiętać o tym, że matka musi wykorzystać przynajmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego. Oznacza to, że urlop tacierzyński 2026 może wynieść maksymalnie:
- 6 tygodni przy jednym dziecku;
- 17 tygodni w przypadku bliźniaków;
- 19 tygodni na trojaczki;
- 21 tygodni jeżeli urodzi się czwórka dzieci;
- 23 tygodnie w przypadku urodzenia pięciorga dzieci przy jednym porodzie.
Oczywiście warunkiem uzyskania urlopu tacierzyńskiego jest zgoda matki na podzielenie się urlopem wychowawczym. Jeżeli matka zdecyduje się wykorzystać urlop macierzyński w pełni, tacierzyński ojcu nie przysługuje.
Urlop tacierzyński 2026 – jak złożyć wniosek o urlop?
Wnioski dotyczące urlopu rodzicielskiego powinny być składane przez obojga rodziców. Matka powinna dostarczyć:
- wniosek, w który, zawarta będzie data, od kiedy rezygnuje z zasiłku macierzyńskiego, jeżeli prowadzi działalność gospodarczą;
- zaświadczenie od pracodawcy, informujące o zaprzestaniu pobierania zasiłku, jeżeli kobieta jest zatrudniona a zasiłek pobierany jest z ZUS;
- oświadczenie matki, w którym zawartw będzie data, od kiedy ojciec ma zacząć korzystać z dodatkowych dni urlopu.
Ojciec powinien dostarczyć nastęujące dokumenty:
- skórcony odpis aktu urodzenia dziecka lub kopię z potwierdzeniem od ZUS lub płatnika składek o zgodności z oryginałem;
- zaświadczenie od organu wypłacającego zasiłek o podstawie wymiaru zasiłku pobieranego przez matkę;
- wniosek o udzielenie urlopu tacierzyńskiego, zawierający termin planowanego przebywania na urlopie.
Urlop tacierzyński – co jeszcze warto wiedzieć?
Podobnie jak matce, która przebywa na urlopie macierzyńskim, tak samo ojcu na urlopie tacierzyńskim przysługuje 100% podstawy wymiaru zasiłku. Mozliwość uzyskania świadczenia uregulowana jets przez Kodeks pracy.
Do uzyskania urlopu tacierzyńskiego musi być przyznana zgoda pracodawcy, aczkolwiek nie może on odmówić ojcu prawa do uzyskania dni wolnych. Warunkiem jesj jednak złożenie wniosku o urlop minimum 14 dni przed jego planowanym rozpoczęciem. Urlop tacierzyńskie nie może być też wykorzystany w częściach, a więc od daty rozpoczęcia, ojciec musi wykorzystać wszystkie dni urlopu w trybie ciągłym.
Urlop ojcowski iu urlop tacierzyński – jakie dają korzyści?
Wprowadzenie możliwości skorzystania z urlopu ojcowskiego i tacierzyńskiego zapewniło sporo korzyści pracującym ojcom. Aktualny model wychowania zakład obecność obu partnerów w wychowaniu dziecka i coraz częściej mężczyźni angażują się w to w pełni. Skorzystanie z urlopu ojcowskiego i tacierzyńskiego pozwala świeżo upieczonemu ojcu nawiązać lepszą więź z dzieckiem, a korzystając z dni wolnych, ma szansę więcej czasu spędzić z niemowlęciem, u którego kształtują się cechy poznawcze.
Czy urlop tacierzyński to problem dla pracodawcy?
Niektórzy pracodawcy mogą niechętnie podchodzić do sprawy urlopów ojcowskiego i tacierzyńskiego. Zazwyczaj jest to dla nich utrata dobrego pracownika na kilka tygodni i czesto muszą znaleźć kogoś nowego na zastępostwo. Większość pracodawców podchodzi jednak do tego tematu ze zrozumieniem. Według prawa nie mogą oni odmówić urlopu pracującemu mężczyźnie, któemu urodzi się dziecko.
Urlop tacierzyński 2026 – podsumowanie
Jeśli chodzi o urlop tacierzyński, 2026 to kolejny rok jego funkcjonowania. Taka opcja daje ojcom możliwość wydłużenia urlopu ojcowskiego nawet o kilka tygodni. I choć urlop ojcowski przysługuje każdemu pracującemu tacie, bez względu na to, czy matka dziecka przebywa na urlopie macierzyńskim, uzyskanie urlopu tacierzyńskiego jest nieco bardziej skomplikowane.
Główną różnicą jest to, że ten drugi stanowi urlop rodzicielski, łączony z urlopem macierzyńskim. Mężczyzna może zyskać do niego prawo jednak tylko wtedy, gdy matka podzieli się z nim częścią swojego urlopu macierzyńskiego.