Prawo pracyPorady

Czy na umowie zlecenie przysługuje urlop?

3 minut(y) czytania

Szukanie informacji dotyczących praw i obowiązków pracownika kojarzy się zwykle z weryfikacją przepisów określonych w Kodeksie Pracy. Ten akt prawny nie dotyczy jednak umów cywilnoprawnych, a taką jest umowa zlecenie. Zastanawiając się, czy na umowie zlecenie przysługuje urlop, należy zapoznać się z przepisami Kodeksu Cywilnego. W tym artykule przedstawiamy najważniejsze zawarte w nim informacje.

Umowa zlecenie a urlop – czy przysługuje?

Pracownik zatrudniony na umowę zlecenie nie ma prawa do urlopu – sformułowanego przez Kodeks Pracy. Druga część tego zdania jest szczególnie istotna. Brak tego prawa nie oznacza bowiem, że zleceniobiorca jest całkowicie pozbawiony prawa do korzystania z dni wolnych. Na samym początku warto więc objaśnić, czym – zgodnie z zapisami Kodeksu Pracy – jest prawo do urlopu.

Prawo do urlopu – co to znaczy? Umowa zlecenie a urlop wypoczynkowy

Objaśnienia tego określenia należy szukać w art. 152 [Zakaz zrzeczenia się prawa do urlopu], paragrafie 1. Kodeksu Pracy. Jako prawo do urlopu wskazuje on prawo do:

  • urlopu odbywającego się co roku; 
  • nieprzerwanego, a więc trwającego określoną liczbę dni (np. 20) z rzędu;
  • i płatnego urlopu wypoczynkowego.

Te trzy wytyczne sprawiają, że dni wolne stają się urlopem (wypoczynkowym) w rozumieniu przepisów prawa. Jeżeli więc pytanie, czy na umowie zlecenie należy się urlop, dotyczy urlopu wypoczynkowego, odpowiedź jest jednoznaczna: nie. 

Czy na umowie zlecenie jest urlop na żądanie? 

Również nie. Kwestie tego typu „wolnego” formułowane są wyłącznie przez Kodeks Pracy, co samo w sobie staje się odpowiedzią na pytanie. W Kodeksie Cywilnym, czyli tym, który reguluje przepisy umowy zlecenie, nie zostało wskazane prawo do podejmowania przez pracownika na umowie zlecenie płatnych dni wolnych na jego żądanie. 

Czy pracodawca może przyznać zleceniobiorcy płatne dni wolne? Urlop a umowa zlecenie

Aby poznać odpowiedź na to pytanie, należy na początku zrozumieć charakter umowy zlecenie i najważniejsze różnice między nią a umową o pracę.

Czym charakteryzuje się umowa zlecenie? 

Umowa zlecenie zobowiązuje zleceniobiorcę do wykonania określonej czynności dla zleceniodawcy – jak wskazuje art. 734. [Umowa zlecenia] paragraf 1. Kodeksu Cywilnego. Przepisy tego aktu prawnego nie określają jednak (jak w przypadku Kodeksu Pracy), by czynność ta miała być dokonywana w konkretnym miejscu i pod kierownictwem zleceniodawcy. To cechy charakterystyczne umowy o pracę. 

Jeżeli więc zleceniobiorca wykonuje określone czynności przez 8 godzin każdego dnia roboczego w konkretnym miejscu (np. biurze) i „pod okiem” zleceniodawcy, to jego umowa w rzeczywistości jest umową o pracę – pod przykrywką umowy zlecenie.

Zgodnie z powyższymi informacjami, zleceniobiorca może wykonywać zlecone mu czynności nawet przez zaledwie dwie godziny w ciągu miesiąca – istotne jest to, by je wykonać. Szczególnie że konkretnych wytycznych dotyczących zasad budowania tejże umowy, wskazanych przez Kodeks Cywilny, jest niewiele. Poza danymi obu stron powinna ona zawierać: 

  • opis zlecenia; 
  • termin wykonania umowy; 
  • i informacje dotyczące wynagrodzenia. 

Pozostałe zapisy są dowolne (o ile nie łamią ogólnych przepisów prawa). Zleceniobiorca może więc zawrzeć w umowie informację o zakazie powierzania zlecenia osobie trzeciej – i inne zapisy dodatkowe.

Umowa zlecenie a dni wolne – czy mogą być płatne?

Wobec powyższego, można uznać, że urlop na umowie zlecenie poniekąd może przysługiwać – jednak nie będzie on regulowany Kodeksem Pracy, a konkretnymi dodatkowymi zapisami w umowie zlecenia. Co więcej, w jej treści nie powinny znaleźć się określenia takie jak „urlop wypoczynkowy” czy „urlop na żądanie” – te formułowane są bowiem przez Kodeks Pracy. Są więc jego instytucją.

Pozostaje faktem, że zleceniodawca może zawrzeć w treści umowy dowolny zapis, o ile ten będzie zgodny z ogólnie obowiązującymi przepisami. Tym samym, może wskazać w niej informację o tym, że umowa zlecenie daje zleceniobiorcy prawo do korzystania z płatnych dni wolnych. Jeżeli zleceniodawca chciałby dać zleceniobiorcy możliwość zbliżoną do urlopu wypoczynkowego, może zastosować zapis, dotyczący umowy zlecenie a wymiaru urlopu:

  • „zleceniodawca ma prawo do przerwy w świadczeniu usług w wymiarze 20 dni w trakcie roku kalendarzowego” lub 
  • „zleceniodawca ma prawo do czasu wolnego w wymiarze 20 dni w trakcie roku kalendarzowego”.

Co istotne, po tej informacji powinno znaleźć się wskazanie określające, czy czas wolny będzie płatny, czy nie: 

  • „przerwa ta [czas wolny] nie będzie powodować obniżenia wynagrodzenia” lub 
  • „przerwa ta [czas wolny] będzie powodować obniżenie wynagrodzenia”.

Tym samym, odpowiedź na pytanie, czy na umowie zlecenie należy się urlop, brzmi w zasadzie: i tak, i nie. Uzależniona jest bowiem od ustaleń między stronami. Co istotne, aby dzień wolny mógł zostać przyznany, nie musi być określony w treści umowy zlecenia. Zleceniodawca ma możliwość przyznania zleceniobiorcy czasu wolnego na skutek jego prośby (podobnie do urlopu na żądanie), o ile nie koliduje to z możliwością terminowego wykonania zlecenia.

Nasze propozycje
Porady

Jaką prędkość internetu wybrać?

2 minut(y) czytania
Prędkość internetu jest dla większości z nas jednym z podstawowych kryteriów wyboru, które bierzemy pod uwagę przy wyborze dostawcy usług sieciowych. Oczywiście, im jest ona wyższa – tym lepiej, chociaż nie zawsze warto stawiać na najbardziej atrakcyjną pod tym względem ofertę.
PoradyZarządzanie

Odpowiedzialność materialna pracowników – czego dotyczy i jak ją wyegzekwować?

4 minut(y) czytania
Odpowiedzialność materialna pracowników obowiązuje każdą osobę zatrudnioną w danym miejscu. Z artykułu dowiesz się, co należy do obowiązków pracownika, jeśli ten dopuści się jakiś uchybień. Dowiedz się, jakie są regulacje dotyczące obciążeń pracownika za szkodę. Przeczytaj!
PoradyKsięgowość

Podatki progresywne – czym się charakteryzują i czy warto według nich się rozliczać?

4 minut(y) czytania
Podatki progresywne i liniowe oblicza się w różny sposób. W poniższym artykule przybliżamy informacje na temat pierwszego typu. Czy warto rozliczać się w ten sposób i decydować na podatek progresywny? Wady i zalety przedstawiamy w naszym poradniku.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *