Polska znajduje się obecnie wśród państw, które dają obywatelowi najwcześniejszą możliwość pobierania świadczeń. Często podnoszonym tematem jest także zrównanie wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn. Zobacz, co należy wiedzieć o nowym wieku emerytalnym 2026!
Zwiększanie progu emerytalnego jest najczęściej spowodowane sytuacją demograficzną oraz gospodarczą państw. Na wiek emerytalny wpływ ma także zwiększająca się średnia długość życia. Wiele krajów decyduje się obecnie na zwiększenie progu wieku emerytalnego.
Zmniejszanie wieku emerytalnego obecnie niesie za sobą ryzyko tego, że część społeczeństwa będąca w wieku produkcyjnym będzie musiała utrzymywać coraz większą grupę emerytów, co może być dużym finansowym obciążeniem. Nowy wiek emerytalny 2026 – chcesz wiedzieć więcej? Zapoznaj się z naszym artykułem!
Czym jest wiek emerytalny i ile wynosi w Polsce?
Warto rozwinąć termin „wiek emerytalny”. Pojęcie to oznacza, że po osiągnięciu przez obywatela określonego wieku, nabywa on uprawnienia do otrzymywania emerytury. W niektórych krajach wiek ten jest uzależniony od płci i Polska do nich należy. Średnia europejska w przypadku wieku emerytalnego to od 60 do 67 lat.
Od 1 października 2017 r. wiek emerytalny w Polsce według prawa dla kobiet wynosi 60 lat, a dla mężczyzn 65 lat. Po osiągnięciu tego wieku kobiety i mężczyźni mogą zdecydować, czy chcą kontynuować aktywność zawodową, czy może przejść na emeryturę i pobierać świadczenia. Warunkiem otrzymania emerytury jest udokumentowanie jakiegokolwiek okres ubezpieczenia oraz rozwiązanie stosunku pracy.
Z danych ZUS wynika, że średnia emerytura w marcu 2022 roku wyniosła 3184 złote dla mężczyzn i 2128 złotych dla kobiet. Obecnie istnieją projekty odnoszące się do nowego wieku emerytalnego. 2026 rok jednak nie przyniesie jeszcze najprawdopodobniej tej zmiany. Nowy wiek emerytalny może wejść dopiero od 2027 roku.
Propozycje zmian wieku emerytalnego w Polsce
Obecnie mówi się o dwóch propozycjach nowego wieku emerytalnego. 2026 rok to jeszcze za wcześnie, aby którakolwiek z nich weszła w życie. Pierwszy projekt pochodzi od Prezydenta Andrzeja Dudy, a drugi od Solidarności.
Oba odnoszą się do tzw. emerytur stażowych. Miałyby one dawać możliwość przejścia na emeryturę po przepracowaniu określonej liczby lat. Gdyby któryś z projektów wszedł w życie, to przejście na emeryturę byłoby możliwe jeszcze wcześniej niż obecnie. Polska stałaby się krajem z najmłodszymi emerytami w Europie. Poniżej przedstawimy krótki opis obu projektów.
Projekt prezydenta
Propozycja prezydenta dotyczy przechodzenia na emeryturę określonych grup osób. Skierowano go do Sejmu w 2021 roku. Zgodnie z jego treścią na emeryturę mogłyby przejść osoby, które mogą udokumentować określony staż pracy. Kobiety mogłyby pobierać świadczenia emerytalne po przepracowaniu 39 lat, a mężczyźni po 44 latach pracy.
Obywatel musiałby jednak mieć na koncie emerytalnym kapitał, który wystarczałby na pobieranie przynajmniej najniższej emerytury. Z tego świadczenia mogłyby korzystać osoby ubezpieczone w Zakładzie Ubezpieczeń Zdrowotnych lub te objęte rolniczym systemem ubezpieczeń społecznych, tzw. KRUS. Projekt prezydenta został skierowany do pierwszego czytania, ale nie zostały określone żadne konkretne daty, a więc można podejrzewać, że prace nad nim są tymczasowo wstrzymane.
Propozycja „Solidarności”
Projekt „Solidarności”, podobnie jak ten pochodzący od prezydenta, został skierowany do sejmu w grudniu 2021 roku. Podpisało się pod nim 235 tys. osób. Zasady co do emerytur miałyby wyglądać tak, że prawo do emerytury nabywałby osoby, które mają udokumentowany okres składkowy oraz nieskładkowy wynoszący 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn.
Warunkiem otrzymania emerytury stażowej byłoby to, że wysokość formuły zdefiniowanej składki nie byłaby niższa od minimalnej emerytury. Obecnie projekt „Solidarności” został skierowany do Komisji polityki społecznej i rodziny.
Nowy wiek emerytalny 2026 – czy wejdzie w życie?
Temat wieku emerytalnego budzi wiele kontrowersji. W związku z Krajowym Planem Odbudowy Polska zobowiązuje się do przedłożenia raportu do Komisji Europejskiej, który dotyczyłby działań związanych z podniesieniem efektywnego wieku emerytalnego.
Chodzi tutaj o pokazanie efektów rozwiązań, które związane są z tzw. Polskim Ładem. Konkretnie chodzi o zwolnienie seniorów, którzy nie skorzystali z możliwości przejścia na emeryturę w wieku ustawowym, z podatku od dochodów osobistych. W tymże raporcie powinny znaleźć się informacje o zrównoważeniu systemu emerytalnego oraz równości płci.
Jednym z warunków KPO jest podniesienie efektywnego wieku emerytalnego. Warto wyjaśnić ten termin, ponieważ wiele osób myli go z ustawowym wiekiem emerytalnym. Jest to wiek, w którym faktycznie dany obywatel zaczyna pobierać emeryturę z ZUS. Efektywny wiek emerytalny nie jest podnoszony ustawowo, chodzi tutaj raczej o zachęcenie seniorów do dłuższej pracy i odłożenia momentu, w którym przejdą oni na emeryturę.
Z KPO wynika, że w Polsce obowiązuje bardzo niski efektywny wiek emerytalny, dlatego też rząd wprowadza ulgi dla osób, które chcą dalej pracować zamiast przechodzić na emeryturę. Wspomniane sposoby na zachęcenie do tymczasowego zaniechania przejścia na emeryturę to:
- ulgi podatkowe, czyli między innymi ulga PIT-0 dla seniorów pracujących;
- szkolenia dla seniorów;
- poprawa opieki zdrowotnej.
W najbliższym czasie nie wejdzie w życie nowy wiek emerytalny. 2026 rok to jeszcze za wcześnie, by mówić o takich zmianach. Sytuacja gospodarcza może jednak doprowadzić do tego, że finalnie wiek emerytalny w Polsce będzie zmieniony.